به گزارش خبرنگار مهر، علی شمسیپور ، در نشست صمیمی با اصحاب رسانه که روز دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵ برگزار شد، با تأکید بر ضرورت پیوند میان پژوهش و تصمیمگیری در مدیریت شهری اظهار کرد: رویکرد اصلی مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران، تبدیل دانش تولیدشده در پروژههای پژوهشی به راهکارهایی برای بهبود کیفیت زندگی شهروندان است.
وی با اشاره به پروژه «کیفیت زندگی» گفت: این طرح یکی از مطالعات مهم و مستمر مرکز افکارسنجی مرکز مطالعات است که در دورههای مختلف مدیریت شهری مورد توجه قرار گرفته و هر ۱۰ سال یکبار اجرا میشود.
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران افزود: این مطالعات نشان میدهد شهروندان کیفیت زندگی در تهران را چگونه ارزیابی میکنند، در چه حوزههایی شرایط بهبود یافته و در چه بخشهایی نیاز به اصلاح و اقدام وجود دارد. همچنین بررسی «بهترین محلهها از نگاه مردم» یکی از بخشهای مهم این مطالعات است که تصویری از وضعیت زیست شهروندان ارائه میکند.
شمسیپور ادامه داد: نتایج این مطالعات میتواند به مدیران شهری کمک کند تا سیاستها و برنامههای خود را بر اساس دادههای واقعی و دیدگاه مردم تنظیم کنند. مرکز افکارسنجی نیز با حضور پرسشگران در سطح شهر، بهصورت مستمر دیدگاه شهروندان را جمعآوری میکند تا تصمیمگیریها بیش از گذشته با نیازهای واقعی مردم منطبق باشد.
آزمایشگاه سیاستگذاری؛ سنجش اثر تصمیمات پیش از اجرای گسترده
وی از فعالیت آزمایشگاه سیاستگذاری شهری نیز خبر داد و گفت: این آزمایشگاه با هدف ارزیابی اثربخشی سیاستهای شهری و بررسی نتایج تصمیمات پیش از اجرای گسترده آنها فعالیت میکند.
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران افزود: این موضوع با کمک دکتر فروزنده در حال پیگیری است تا تصمیمات مدیریت شهری بیش از گذشته بر مبنای شواهد علمی و ارزیابی نتایج اتخاذ شود.
شمسیپور با اشاره به چالشهایی مانند آلودگی هوا و ترافیک تأکید کرد: برای ارزیابی اقدامات مدیریت شهری باید زنجیره «مطالعه، تصمیم، اجرا و سنجش اثرگذاری» در کنار یکدیگر دیده شود.
وی ادامه داد: در حوزههایی مانند کاهش آلودگی هوا و توسعه حملونقل عمومی، نمیتوان اثر هر اقدام را بهصورت جداگانه و فوری اعلام کرد، اما با تحلیل دادهها و بررسی روندها میتوان میزان اثرگذاری سیاستها را سنجید و تصمیمات آینده را دقیقتر کرد.
تدوین سناریوی «بدترین حالت ممکن برای تهران»
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران همچنین با اشاره به مطالعات راهبردی انجامشده در حوزه مدیریت بحران اظهار کرد: یکی از مهمترین مطالعات مرکز، تدوین سناریوی «بدترین حالت ممکن برای تهران» بوده که در آن شرایط مختلف بحرانی بررسی و وظایف دستگاهها در چنین موقعیتهایی مشخص شده است.
وی افزود: این مطالعات در اختیار سازمان مدیریت بحران شهر تهران قرار گرفته و پس از رخدادهای جدید نیز گزارشهای تکمیلی برای بررسی تجربهها و افزایش آمادگی شهر تهیه شده است.
شمسیپور ادامه داد: دبیرخانه مطالعاتی جنگ در شهرداری تهران نیز همچنان فعال است و گزارشهای خود را بهروز کرده و در اختیار بخشهای مختلف مدیریت شهری قرار میدهد.
وی گفت: تجربههای گذشته در کنار مطالعات انجامشده موجب شد شهرداری تهران در بحرانهای اخیر با آمادگی بیشتری وارد عمل شود. بخشی از گزارشهای تهیهشده نیز به اقدامات اجرایی منجر شده است؛ از جمله راهکارهایی برای مدیریت سوخت خودروهای خدمترسان شهری و بررسی نحوه بازگشت سریع خدمات و زیرساختها پس از بحران.
اطلس تابآوری برای مناطق مختلف تهران
شمسیپور با تأکید بر اهمیت مطالعات تابآوری شهری اظهار کرد: تابآوری فرهنگی، اجتماعی و خدمات شهری باید بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد تا شهر برای شرایط مختلف آمادگی بیشتری داشته باشد.
وی افزود: تدوین اطلس تابآوری میتواند به شناسایی ظرفیتها، آسیبها و نیازهای مناطق مختلف تهران کمک کند تا در شرایط بحرانی مشخص باشد هر منطقه چه امکاناتی دارد و برای بازگشت سریع خدمات به چه اقداماتی نیازمند است.
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران ادامه داد: دسترسی به خدمات اولیه در شرایط بحرانی نیازمند برنامهریزی دقیق است و مطالعات باید به مدیران کمک کند تا برای چنین موقعیتهایی از پیش راهکار داشته باشند.
محلهمحوری با محوریت مساجد
وی با اشاره به مطالعات مرکز در حوزه محلهمحوری با محوریت مساجد گفت: در این زمینه پروژههای پژوهشی مختلفی تعریف شده که برخی به نتیجه رسیده و برخی دیگر در مرحله اجرا و تکمیل مطالعات قرار دارند.
شمسیپور افزود: تلاش میشود ظرفیتهای اجتماعی محلات، از جمله مساجد، در برنامهریزیهای شهری مورد استفاده قرار گیرد.
وی درباره انتشار آثار علمی مرکز نیز گفت: همه مطالعات لزوماً به کتاب تبدیل نمیشوند؛ چراکه بخشی از پژوهشها با هدف استفاده مدیریتی و سیاستگذاری انجام میشود. با این حال، کمیته تألیف و ترجمه مرکز تلاش میکند کتابهای علمی و منابع مرجع حوزه مدیریت شهری را منتشر کند.
حفظ ردپای جنگ در بناهای تاریخی
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران همچنین با اشاره به مطالعات انجامشده درباره بناهای تاریخی آسیبدیده در جریان جنگها و بحرانها گفت: یکی از محورهای این پژوهشها، بررسی نحوه حفظ و احیای این بناها و تعریف کارکردهای جدید برای آنهاست.
وی تأکید کرد: در بازسازی بناهای تاریخی نباید همه نشانههای یک اتفاق تاریخی از بین برود، بلکه بخشی از آثار و ردپای آن حادثه میتواند بهعنوان حافظه تاریخی حفظ شود.
شمسیپور افزود: هدف این پژوهشها صرفاً تهیه گزارش نیست و باید در نهایت به پیشنهادهای سیاستی و راهکارهای اجرایی برای مدیران شهری منجر شود.
ضرورت مدیریت یکپارچه میراث تاریخی تهران
وی با تأکید بر ضرورت توجه به هویت تاریخی تهران اظهار کرد: برای حفاظت و مدیریت بهتر بناها و بافتهای تاریخی، باید موضوع مدیریت یکپارچه شهری مورد توجه قرار گیرد و مسئولیتها بهصورت شفاف مشخص شود.
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران گفت: در حال حاضر درباره بسیاری از بناهای تاریخی شهر، مسئولیتها میان دستگاههای مختلف تقسیم شده و پاسخگویی واحدی وجود ندارد.
وی افزود: اگر از مسیر قانونگذاری و با همکاری مجلس شورای اسلامی، نقش شهرداریها بهعنوان متولی پاسخگو در مدیریت شهری تقویت شود، امکان برنامهریزی و اقدام مؤثرتر برای حفظ این آثار فراهم خواهد شد.
شمسیپور تأکید کرد: شهرداری زمانی میتواند بهصورت کامل درباره حفظ و نگهداری میراث تاریخی شهر پاسخگو باشد که اختیارات و مسئولیتهای لازم نیز در این حوزه برای آن تعریف شده باشد.
وی همچنین با اشاره به ضرورت تفکیک مفاهیم شهری گفت: بافت تاریخی و بافت فرسوده دو موضوع متفاوت هستند و نباید این دو مفهوم با یکدیگر خلط شوند. حفاظت از هویت تاریخی شهر نیازمند نگاه تخصصی و برنامهریزی متناسب با ویژگیهای هر بخش است.
پژوهش باید به تصمیم اجرایی تبدیل شود
شمسیپور با اشاره به روند تبدیل پژوهشها به اقدامات اجرایی گفت: تبدیل یک ایده به پروژه پژوهشی، انجام مطالعه، ارائه گزارش و رسیدن به مرحله اجرا فرآیندی زمانبر است و گاهی چند سال طول میکشد.
وی افزود: برخی مطالعات پس از تکمیل به برنامههای عملیاتی تبدیل میشوند؛ از جمله در حوزه ورزش شهری که یک مطالعه تخصصی به تدوین برنامه عملیاتی برای شهرداری تهران منجر شده است.
رئیس مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران تأکید کرد: مأموریت اصلی مرکز این است که پژوهشها از مرحله گزارش فراتر رفته و به دانش کاربردی و تصمیمهای مؤثر برای مدیریت شهری تبدیل شوند.
وی با اشاره به مسائل اجتماعی شهر از جمله آسیبهای اجتماعی، کودکان کار و متکدیان اظهار کرد: بررسی این موضوعات نیازمند مطالعات تخصصی و ارزیابی مستمر است و کاهش برخی از این پدیدهها در سالهای اخیر حاصل مجموعهای از اقدامات اجرایی و مطالعاتی بوده است.
شمسیپور در پایان گفت: تلاش میکنیم بخشی از دستاوردها و مطالعات علمی مرکز در اختیار سایر کلانشهرها نیز قرار گیرد تا از ظرفیت پژوهشهای انجامشده برای حل مسائل مشترک شهری استفاده شود.